تجهیزات مصرفی پزشکی

انواع سرنگ و سر سوزن + عملکرد آن

انواع سرنگ و سر سوزن

یکی از روش های تزریق دارویی، استفاده از سرنگ مناسب آن است. با توجه به نوع بافت روش تزریق متفاوت است و هر کدام روش خاصی دارد. سرنگ ها بر اساس حجم، نوع سر سرنگ و دیگر اجزا انواع مختلفی دارد.

سرنگ از یک لوله ی استوانه ای ساخته می شود و داخل آن یک پیستون قرار می گیرد همزمان با عقب کشیدن این پیستون مایع، هوا یا گاز وارد لوله می شود و با جلو راندن آن همان محلول وارد شده از آن خارج می شود.

البته باید به این نکته توجه داشته باشید تزریق هوا به داخل رگ ها بسیار خطرناک است و می تواند سبب آمبولی و در نتیجه مرگ شود. سرنگ های اولیه در اوایل قرن اول میلادی به شکل ساده ساخته شد بعد از آن توسط دانشمندان تکامل یافته و به شکل امروزی درآمده است. سرنگ ها از یک بدنه استوانه ای شکل از جنس شیشه یا پلاستیک ساخته شده و حجم درون آن بر حسب میلی لیتر یا سی سی شفاف نشان می دهد.

بدنه سرنگ ها کاملا بی رنگ است تا بتوانیم محتویات داخل سرنگ را به راحتی مشاهده کنیم در گذشته جنس سرنگ ها از شیشه ساخته می شد که قابل استریل کردن و قابلیت استفاده مجدد از آن وجود داست اکنون سرنگ ها از جنس پلاستیک و یک بار مصرف هستند.

یک سرنگ از سه بخش اصلی تشکیل شده است که عبارتند از: محفظه پیستون، سیلندر و  گسکت بر روی سرنگ سر سوزن قرار می‌گیرد که در ادامه به شرح آن می‌پردازیم.

  • محفظه پیستون

این لوله استوانه‌ای شکل و مدرج است و سیلندر در آن قرار می‌گیرد و می‌توان سیلندر را در آن به داخل هل داد یا بیرون کشید. این محفظه معمولا به صورت شفاف است تا میزان مایعات و همچنین وجود حباب در هنگام تزریق قابل رویت بوده و از بروز خطا جلوگیری شود.

  • سلیندر

سیلندر که با نام پیستون مصطلح شده است، قطعه‌ای استوانه‌ای شکل است که درون محفظه پیستون قرار می‌گیرد و می‌توان آن را داخل محفظه به عقب و جلو حرکت داد. در صورت عقب کشیدن سیلندر، مایع یا گاز داخل بشکه مکیده می‌شود و اگر به داخل فشار داده شود، مایع یا گاز از آن خارج می‌شود.

  • گسکت

گسکت یک قطعه لاستیکی واشر مانند است که در بخش انتهایی پیستون متصل می شود و بعد از نشت یا برگشت مایع یا گاز به عقب و به فضای میانی سیلندر و محفظه پیستون در حین جابجایی سیلندر جلوگیری می کند.

رنگ گسکت معمولا به رنگ سیاه است و بهتر است جنس آن از نوع غیر لاتکس باشد تا باعث ایجاد حساسیت احتمالی در بین بیماران نشود. سرنگ‌های دارای گسکت سه قطعه نامیده می‌شوند و سرنگ‌های فاقد گسکت دو قطعه نامیده می‌شوند.

انواع سرنگ و سر سوزن

انواع سرنگ و سر سوزن های متنوعی با توجه به تغییر نیازهای علم پزشکی ارائه می شوند و طیف گسترده ای از این ابزارها در دسترس هستند و در زمینه های مختلفی همچون آزمایشگاه و پزشکی مورد استفاده قرار می گیرند.

انواع سرنگ ها عبارتند از:

  • سرنگ های لوئر لاک (Luer Lock)

این نوع سرنگ ها دارای اتصالات سرپیچی هستند، سوزن به بدنه سرنگ پیچ می شود و هدف این اتصال جلوگیری از نشتی بین قسمت های مختلف سرنگ است.

  • سرنگ فشاری یا لوئر اسلیپ ساده

در سرنگ ساده یا فشاری که با نام لوئر اسلیپ نیز شناخته می شود برای قرار دادن سر سوزن نیاز به پیچ کردن آن نیست. در این نوع سر سرنگ ها، سر سوزن با کمی فشار در جای خود قرار گرفته و محکم می شود.

تفاوت عمده بین سرنگ لوئر لاک و لوئر اسلیپ در نحوه اتصال سر سوزن به بدنه سرنگ است باید این نکته هم مدنظر قرار دهید که در سرنگ های لوئر اسلیپ احتمال جدا شدن سر سوزن از سرنگ در حین کار وجود دارد.

  • سرنگ پیستون دار

یکی دیگر از انواع سرنگ ها، سرنگ سه قطعه یا پیستون داراست در سرنگ سه قطعه یک واشر یا گسکت تعبیه شده است که مانع از نشت مایع از داخل آن می شود و در آزمایشگاه ها بسیار کاربرد دارد.

  • سرنگ بدون پیستون (سرنگ دوقطعه)

سرنگ های بدون پیستون که با نام سرنگ های دو قطعه شناخته می شوند فاقد گسکت هستند و قیمت ارزان تری نسبت به سرنگ های سه قطعه دارند. جهت تشخیص این نوع سرنگ از سرنگ های پیستون دار کافی است نسبت به شناسایی قطعه سیاه رنگ گسکت اقدام کنیم.

سرنگ هایی که دارای این قطعه هستند پیستون دار و سرنگ های فاقد آن از نوع بدون پیستون یا دو قطعه هستند.

  • سرنگ انسولین و انواع آن

از سرنگ های انسولین برای بیماران دیابتی جهت تزریق انسولین مورد استفاده قرار می گیرد این سرنگ ها دارای اندازه و طول متفاوتی هستند. تزریق انسولین بصورت زیر جلدی می باشد یعنی در لایه ای از چربی بین ماهیچه و پوست می باشد به همین خاطر سرنگ های انسولین دارای طول سوزن متفاوت هستند.

طول سر سوزن بلند، بیش از 10 میلی متر(این سرنگ ها با طول 12، 13 میلی متر)

طول سر سوزن کوتاه، کمتر از 10 میلی متر (سرنگ هایی با طول سر سوزن 4، 5، 6، 7 و 8 میلی متر)

  • سرنگ گاواژ

بسیاری از بیماران به دلایل متعددی دچار مشکل بلع هستند به همین دلیل باید غذا را از طریق سرنگ گاواژ به بدن این افراد منتقل کرد تا دچار مشکلات ناشی از عدم تغذیه درست نشوند. ساختار سرنگ‌های گاواژ با دیگر سرنگ‌ها تفاوت چندانی ندارد. این نوع سرنگ‌ها نیز به دو دسته سرنگ‌های گاواژ ۲ قطعه‌ای و ۳ قطعه‌ای تقسیم می‌شوند. در سرنگ‌های ۳ تکه یک واشر (گسکت) وجود دارد که به انتقال روان‌تر مواد کمک می‌کند. متریال مورد استفاده در ساخت این نوع سرنگ پلی‌پروپیلن و پلی‌اتیلن بوده و در بسته‌بندی استریل شده با گاز اتیلن اکساید به بازار عرضه می‌شود.

بسیاری از بیماران که دچار مشکل بلع هستند باید از طریق سرنگ گاواژ غذا را به بدن این افراد منتقل کرد تا دچار مشکلات تغذیه نشوند. ساختار این سرنگ ها با دیگر سرنگ ها تفاوت چندانی ندارد.

انواع سرنگ گاواژ و سر سوزن

سرنگ های گاواژ به 2 دسته تقسیم می شوند عبارتند از:

  • حجم 100 سی سی
  • حجم 50 سی سی

کاربرد سرنگ گاواژ:

  1. تغذیه بیمارانی که قادر به خوردن غذا نیستند
  2. بیمارانی که دچار عدم هوشیاری هستند
  3. تغذیه از طریق سوند معده
  4. شستشوی مثانه
  5. دامپزشکی
  • سرنگ توبرکولین

تفاوت این نوع سرنگ با دیگر سرنگ ها در بدنه استوانه ای شکل و سوزن بسیار ریز آن است. در این نوع سرنگ ها بر روی بدنه آن درجه بندی هایی قرار گرفته و بر اساس میلی متر می باشد، ظرفیت آن یک سی سی است.

از کاربرد های این سرنگ می توان به:

تزریق مقدار کمی داروهای غلیظ، تست های داخل جلدی و از این قبیل اشاره نمود.

  • سرنگ شیشه ای

این سرنگ ها زمانی به کار می روند که مایع درون آن ها از حساسیت بالایی برخوردار باشد و ممکن است به پلاستیک واکنش نشان دهند. این سرنگ ها در برابر حرارت مقاومت بیشتری دارند، همچنین قابلیت استفاده مجدد را دارند و با دستگاه اتوکلاو استریل می شوند. از این سرنگ ها در آزمایشگاه ها جهت نمونه برداری یا عمل زیبایی و تزریق بوتاکس و ژل کاربرد دارد.

سرنگ مزوتراپی یک روش درمانی غیرتهاجمی جهت برطرف کردن لک‌های پوست صورت و چین و چروک‌ها و همچنین پیشگیری از ریزش مو می‌باشد. در این تکنیک مواد مغذی، ویتامین، هورمون‌ها و داروها به وسیله سوزن‌های بسیار نازک به لایه میانی پوست تزریق می‌شود. این کار توسط سرنگ‌های مخصوص مزوتراپی که عموما نوعی سرنگ انسولین هستند انجام می‌شود.

همان‌طور که در بالا اشاره شد سرنگ‌های انسولین به دلیل داشتن سوزن‌های بسیار نازک کم‌درد بوده و در مزوتراپی صورت و مو کاربرد دارند. معمولا از سرنگ‌های انسولین گیج بالا که نازک‌تر هستند در این روش استفاده می‌شود.

سرنگ شیشه ای

  • سرنگ مزوتراپی

مزوتراپی به عنوان یک روش درمانی غیرتهاجمی جهت برطرف کردن لک های پوست صورت، چین و چروک و پیشگیری از ریزش مو می باشد. در این تکنیک ویتامین، مواد مغذی، هورمون ها و داروها به وسیله سوزن های بسیار نازک به لایه میانی پوست تزریق می شوند. این کار توسط سرنگ های مخصوص مزوتراپی که عموما نوعی سرنگ انسولین گیج بالا که نازک تر هستند به کار برده می شوند و در مزوتراپی مو و صورت کاربرد دارند.

  • سرنگ شستشو

این سرنگ ها عموما در مراکز درمانی و دندانپزشکی ها مورد استفاده قرار می گیرند اگر قصد تزریق و یا نمونه برداری را دارید این سرنگ ها مناسب نیستند. بیشترین کاربرد این سرنگ ها در دندانپزشکی برای شستشوی عصب و یا مکان خون ریزی استفاده می شود و با نام سرنگ کند شناخته می شود، از نوع بزرگتر این سوزن ها جهت شستشوی گوش بکار می رود.

نکات مهم در انتخاب سرنگ

با توجه به کاری که می خواهید انجام دهید انتخاب سرنگ مهم می باشد. جهت انتخاب سرنگ مناسب نکات زیر را مورد توجه قرار دهید.

موارد مورد توجه در انتخاب سرنگ

  • نوع دارو
  • دوز داروی مصرفی

کاربرد سرنگ و سر سوزن

نوع دارو در اینکه چه جنس سرنگی را انتخاب کنید بسیار تاثیرگذار است. برای تزریق برخی از داروها نیاز به سرنگ فلزی یا شیشه‌ای دارید. اما این نکته نیز قابل ذکر است که عموما این داروها در بیمارستان تزریق می‌شوند و برای تزریق داروهای در دسترس همان سرنگ‌های پلاستیکی مناسب هستند.

نکته مهم دیگر در انتخاب سرنگ دوز مصرفی دارو می باشد همانطور که در بالا ذکر شد سرنگ ها دارای اندازه و حجم های مختلفی هستند درهمین راستا انتخاب سرنگ دوز داروی مصرفی اهمیت دارد در نتیجه انتخاب سرنگ با توجه به نوع کاربرد آن باید انتخاب شود.

اگر شما هم تجربه خرید دارید می توانید از طریق دیدگاه همین مقاله نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید و یا اگر قصد خرید هر یک از محصولات ما را دارید می توانید با تیم کارشناس در ارتباط باشید.

شماره تماس کارشناس: 09106375003

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یک × 3 =